اجلاس سران چین، روسیه و آمریکا چه پیامی به جهان فرستاد؟
روابط میان قدرتهای بزرگ بر تحولات چشمانداز بینالمللی تأثیر میگذارد و برای حفظ ثبات راهبردی جهان اهمیت حیاتی دارد. نشست پیشگامی که روز 19 نوامبر (28 آبان) در شنجن چین برگزار شد، توجه جهانی را به خود جلب کرد.
این دیدار میان رهبران ارشد چین، روسیه و آمریکا، رکوردی تازه در تبادلات میان عالیترین مقامهای سه کشور به ثبت رساند، الگوی جدیدی برای تعامل قدرتهای بزرگ در عصر جدید ایجاد کرد و میتوان آن را نوآوری مهمی در تاریخ روابط بینالملل دانست. واقعیتها نشان میدهند که وقوع «دام توسیدید» اجتنابناپذیر نیست و همهچیز به انتخابهای قدرتهای بزرگ بستگی دارد. چین، روسیه و آمریکا باید شریک و دوست یکدیگر باشند، از درگیری و رویارویی پرهیز کنند، از اصل همزیستی مسالمتآمیز حمایت کنند، همکاریهای خود را گسترش دهند، برای حفظ صلح و ثبات جهانی تلاش کنند و سهم بیشتری در پیشرفت بشریت داشته باشند.
این اجلاس پیشگام چین، روسیه و آمریکا چه پیامهایی به جهان فرستاد؟ دیائو دامینگ، استاد دانشکده روابط بینالملل دانشگاه رِنمین چین، معتقد است در شرایطی که جهان به سمت چندقطبی شدن حرکت میکند، هیچ قدرت بزرگی بهتنهایی نمیتواند بر نظم بینالمللی مسلط شود. به گفته او، نخستین گفتوگوی رودرروی رهبران چین، روسیه و آمریکا نشان میدهد که روابط میان قدرتهای بزرگ میتواند از طریق گفتوگو و رایزنی به مسیری سازنده بازگردد و انتظارات مثبتی درباره جهتگیری آینده این روابط در میان مردم ایجاد کند.
![]()
سو شیائوهویی، مدیر مؤسسه مطالعات کشورهای در حال توسعه در مؤسسه مطالعات بینالملل چین، اظهار داشت که اختلافنظر چین، روسیه و آمریکا درباره برخی مسائل اجتنابناپذیر است. نکته مهم این است که این اختلافها از طریق کانالهای ارتباطی راهبردی و مؤثر بررسی و حلوفصل شوند، زمینههای منافع مشترک شناسایی شود و هر سه کشور بهطور مشترک برای شکلگیری نوع جدیدی از روابط میان قدرتهای بزرگ تلاش کنند.
سرگئی ساناکوئف، مدیر مرکز مطالعات آسیا و اقیانوسیه در روسیه، معتقد است که اگرچه چین، روسیه و آمریکا هر یک برای حفظ منافع خود تلاش میکنند، اما وقتی رهبران سه کشور پشت یک میز بنشینند، همچنان میتوانند برای حل مجموعهای از مسائل بهطور مشترک اقدام کنند. او افزود پس از دیدار رهبران سه کشور، تحولات جهان در مسیر مثبتی پیش خواهد رفت.
در این میان، این جمله که قدرتهای بزرگ در صورت هماهنگی، صلح را برای جهان به ارمغان میآورند و در صورت تقابل، جهان را به آشوب میکشانند، اهمیت ویژهای دارد. جهان اکنون وارد دوره تازهای از آشفتگی و تحولات شده است. از تلاش برای حل مسائل حساس و حفظ ثبات زنجیرههای تأمین جهانی گرفته تا جلوگیری از جنگ هستهای و تقویت مدیریت هوش مصنوعی، قدرتهای بزرگ باید نقشی الگوآفرین ایفا کنند. دیدار مثبت، سازنده و ثمربخش رهبران چین، روسیه و آمریکا، پیامی مثبت به جهان فرستاده است.